Dwór wiejski. [T. 1] : dzieło poświęcone gospodyniom polskim, przydatne i osobom w miescie mieszkającym przerobione z fr. pani Aglae Adanson z wielu dodatkami i zupełnem zastósowaniem do naszych obyczajów i potrzeb - Nakwaska Karolina, str. 59
umiejących czytać po polsku jest zbyt małą, aby ich dzieła na korzyść im wyszły. — Ale przynajmniej niech ci, którzy są w stanie zakupowania książek, nie ograniczają się na" pożyczaniu, a najczęściej na podarciu, rozerwaniu tomów, — zagubieniu cudzych dzieł; tyle innych wydatków błahych i czasem szkodliwych sobie pozwalając, — niech sobie gromadzą księgozbiory, które po latach dla nich i dla ich dzieci będą skarbem w zaciszu domowem, — źródłem też wiadomości i oświaty. —
O ile siły twe pozwolą, staraj się więc, aby naprzód najwięcej się uczono czytać u ciebie i w koło ciebie, — potem aby ci, co umieją już czytać, czytali. Sama zakupuj polskie dzieła, przedewszystkiem wychowania i gospodarstwa domowego się tyczące. Co do pierwszych, już mamy wiele dobrych, wyszłych z pod pióra współrodaczek naszych, o te się postaraj, co do drugich daję ci tu poniżej Spis, niezupełnie dokładny, ale który może być skazówka, jakie ci dzieła radzę. Co do Pism czasowych, to jest: periodycznych, te u nas niedosyć w ogóle są jednym przedmiotom poświęcane. Każde prawie, nietylko o polityce, literaturze, — o przemyśle, kartoflach i filozofii pisze, ale i wierszyki dodaje! Kilka jednak jak np. w Galicyi Tygodnik lwowski P. Kochańskiego; w Wielkiej Polsce Przewodnik rolniczo - przemysłowy, gostyński; Postęp poznański nowo ogłoszony; — i im podobne, mające na celu wiadomości techniczne, których potrzebować na wsi będziesz, — polecani ci sczególnie). — Gdy zaś trudno samej tyle kosztów ponosić, chętnie udział miej lub sama zakładaj, stowarzyszenia w celu czytania książek, jak to w wielu okolicach Wielkopolski jest urządzonem. Ale zalecam robić dobry wybór w pol-
O ile siły twe pozwolą, staraj się więc, aby naprzód najwięcej się uczono czytać u ciebie i w koło ciebie, — potem aby ci, co umieją już czytać, czytali. Sama zakupuj polskie dzieła, przedewszystkiem wychowania i gospodarstwa domowego się tyczące. Co do pierwszych, już mamy wiele dobrych, wyszłych z pod pióra współrodaczek naszych, o te się postaraj, co do drugich daję ci tu poniżej Spis, niezupełnie dokładny, ale który może być skazówka, jakie ci dzieła radzę. Co do Pism czasowych, to jest: periodycznych, te u nas niedosyć w ogóle są jednym przedmiotom poświęcane. Każde prawie, nietylko o polityce, literaturze, — o przemyśle, kartoflach i filozofii pisze, ale i wierszyki dodaje! Kilka jednak jak np. w Galicyi Tygodnik lwowski P. Kochańskiego; w Wielkiej Polsce Przewodnik rolniczo - przemysłowy, gostyński; Postęp poznański nowo ogłoszony; — i im podobne, mające na celu wiadomości techniczne, których potrzebować na wsi będziesz, — polecani ci sczególnie). — Gdy zaś trudno samej tyle kosztów ponosić, chętnie udział miej lub sama zakładaj, stowarzyszenia w celu czytania książek, jak to w wielu okolicach Wielkopolski jest urządzonem. Ale zalecam robić dobry wybór w pol-
skich, ile tylko ich się ma, a w braku tychże brać cudzoziemskiej ale nie złe i błahe, — jak się to zdarza.
SPIS KSIĄŻEK PRZYDATNYCH NA WSI....
Opisanie roślin przez X. Jundziłła. Wilno — 1 tom. Svo.
Dzieło hr. St. Wodzickiego: o Chodowaniu i użytku poznawania drzew, krzewów i roślin 6 tomów. Krakow. —
Dzieło X. Czartoryskiej o ogrodach. 1 duży tom z rycinami. (1)
Budownictwo wiejskie, czyli doręcznik dla gospodarzy zawierający wszelkie przepisy prz. 31. Rouget w Warszawie 1828. —
Gospodarstwo domowe przez Wagę. — Warszawa 1 Tom.
Gospodarstwo wiejskie Oczapowskiego. 8vo. Warszawa 1836. — równie jak inne dzieła i pisma periodyczne o gospodarstwie tegoż pisarza.
Lekarz nowy czyli sposób leczenia bydła, koni, owiec i innych. 8vo. Warszawa. 1828.
Medycyna dla ludu wiejskiego, pr. Dr. St. F. Paulickiego, 8vo 2 tomy, Wilno 1830. —
Nauka chowania pszczół przez Putsche, 8vo. Kraków. 1835.
Nowe rady dla kobiet w główniejszych zmianach stanu fizycznego, 8vo Warszawa 1829. —
Ogrody północne, czyli zbiór wiadomości o rozmnożeni u drzew, krzewów i roślin, pr. Strumiłłę, Wilno 1830. —
-----------------------------------------
(1) Dzieło to drogie już się rzadko gdzie znajduje.
SPIS KSIĄŻEK PRZYDATNYCH NA WSI....
Opisanie roślin przez X. Jundziłła. Wilno — 1 tom. Svo.
Dzieło hr. St. Wodzickiego: o Chodowaniu i użytku poznawania drzew, krzewów i roślin 6 tomów. Krakow. —
Dzieło X. Czartoryskiej o ogrodach. 1 duży tom z rycinami. (1)
Budownictwo wiejskie, czyli doręcznik dla gospodarzy zawierający wszelkie przepisy prz. 31. Rouget w Warszawie 1828. —
Gospodarstwo domowe przez Wagę. — Warszawa 1 Tom.
Gospodarstwo wiejskie Oczapowskiego. 8vo. Warszawa 1836. — równie jak inne dzieła i pisma periodyczne o gospodarstwie tegoż pisarza.
Lekarz nowy czyli sposób leczenia bydła, koni, owiec i innych. 8vo. Warszawa. 1828.
Medycyna dla ludu wiejskiego, pr. Dr. St. F. Paulickiego, 8vo 2 tomy, Wilno 1830. —
Nauka chowania pszczół przez Putsche, 8vo. Kraków. 1835.
Nowe rady dla kobiet w główniejszych zmianach stanu fizycznego, 8vo Warszawa 1829. —
Ogrody północne, czyli zbiór wiadomości o rozmnożeni u drzew, krzewów i roślin, pr. Strumiłłę, Wilno 1830. —
-----------------------------------------
(1) Dzieło to drogie już się rzadko gdzie znajduje.
Opiekun ubogich, pr. Degerando, po francuzku, tłómaczone na polskie, 8vo Warszawa 1835. —
O potrzebie i możności zaprowadzenia jedwabników w naszym kraju pr. Kurowskiego, w trzech poszytach, Warszawa. — Równie jak wiele innych pism tegoż o gospodarstwie.
Pewne przepisy do wyniszczenia pluskiew i pcheł i much, przez kilku autorów razem, Warszawa, 1830. —
Praktyczne i poprawne chodowanie win w ogrodach. Poznań 1830.
Sposób wygubienia kretów p. Gutkowskiego w Lublinie 1 tom 8vo r. 1804. —
Historya zwierząt domowych i dzikich. Kluka 4 tomy. Warszawa.
Sposób ratowania ludzi i zwierząt od wścieklizny, wynaleziony pr. Moneta, 8vo Warszawa 1767.
Sposób nowy tani i bezpieczny pokrywania dachów pr. Moneta, Warszawa 1828.
Użyteczność kartofli. Warszawa. 8vo.
Wypisy względem zdrowia p. Tissot, Kraków 1835.
Lekcya hygyeny czyli nauka zachowania zdrowia pr. Kaczkowskiego, Warszawa 1827. —
Książka gospodarska pr. Appert, 8. Warsz. 1820.
Chemia z zastósowaniem do sztuk i rzemiosł. 3 Tomy Wilno.
Fizyka stósowna do ważniejszych wiadomości, P. Wolskiego, Warszawa 1827. —
O ulach i pszczelnictwie, p. Dzieduszyckiego Waler.
O ochronach wiejskich, pr. Augusta Cieszkowskiego.
O zakładaniu folwarków, na sposób szkocki z rycinami, przez Biernackiego, Berlin.
O potrzebie i możności zaprowadzenia jedwabników w naszym kraju pr. Kurowskiego, w trzech poszytach, Warszawa. — Równie jak wiele innych pism tegoż o gospodarstwie.
Pewne przepisy do wyniszczenia pluskiew i pcheł i much, przez kilku autorów razem, Warszawa, 1830. —
Praktyczne i poprawne chodowanie win w ogrodach. Poznań 1830.
Sposób wygubienia kretów p. Gutkowskiego w Lublinie 1 tom 8vo r. 1804. —
Historya zwierząt domowych i dzikich. Kluka 4 tomy. Warszawa.
Sposób ratowania ludzi i zwierząt od wścieklizny, wynaleziony pr. Moneta, 8vo Warszawa 1767.
Sposób nowy tani i bezpieczny pokrywania dachów pr. Moneta, Warszawa 1828.
Użyteczność kartofli. Warszawa. 8vo.
Wypisy względem zdrowia p. Tissot, Kraków 1835.
Lekcya hygyeny czyli nauka zachowania zdrowia pr. Kaczkowskiego, Warszawa 1827. —
Książka gospodarska pr. Appert, 8. Warsz. 1820.
Chemia z zastósowaniem do sztuk i rzemiosł. 3 Tomy Wilno.
Fizyka stósowna do ważniejszych wiadomości, P. Wolskiego, Warszawa 1827. —
O ulach i pszczelnictwie, p. Dzieduszyckiego Waler.
O ochronach wiejskich, pr. Augusta Cieszkowskiego.
O zakładaniu folwarków, na sposób szkocki z rycinami, przez Biernackiego, Berlin.
Uprawa wina, około budynków, murów t. d. p. Bornemann, — spolszczona. Leszno i Gniezno 1842. u Günthera.
Zalecam ci w niemieckim języku: Ideen - Magazin, czyli zbiór wzorów architektonicznych, z rycinami, jakiego u nas dotąd nie ma.
PSZCZELNIK.
Nie jest zamysłem moim, wchodzić w szczegóły chodowania pszczół, — tem mniej dawania ci przepisów o urządzeniu ułów na nowe sposoby. Nie mało w przedmiotach tych jest dzieł polskich, między innemi znajdziesz wiele rad dobrych w piśmie Hr. Waleryana Dzieduszyckiego: o ulach skrzynkowych. Nie myślę także dawać ci opisu innego zupełnie, jak nasze zwykłe utrzymywania pszczół. Nadmienię ci tylko, iż jakkolwiek ule skrzynkowe mają nieoszacowane korzyści w krajach, gdzie ich pospolicie używają, to jest: we Francyi i Szwajcaryi; jednak u nas rzadko się udają, gdyż wielkiego starania dla nich potrzeba, aby pszczoły nie wymarzły przez zimę. — Te starania dla lubownika natury będą niczem, ale przedsiębrać je jako prostą gałąź gospodarstwa wiejskiego, byłoby może płonną pracą. Na Pokuciu, Podolu i Ukrainie miód z małym zachodem obficie, wielkie pasieki i ule w borach wydają; stanowi on znaczną część do -chodu właścicieli ziem. Doboru wprawdzie tam nie ma, co do gatunku miodu i wosku, ale mnogość pasiek zastępuje staranie. W częściach północnych chodują u nas pszczoły, więcej dla domowej przyjemności i tam też klimat jest za ostry, aby się skrzynkowe ule udały. Radzę ci więc stosować się do miejscowych zwyczajów co do pasieki twojej, z przydatkiem pieczołowitego starania;
Zalecam ci w niemieckim języku: Ideen - Magazin, czyli zbiór wzorów architektonicznych, z rycinami, jakiego u nas dotąd nie ma.
PSZCZELNIK.
Nie jest zamysłem moim, wchodzić w szczegóły chodowania pszczół, — tem mniej dawania ci przepisów o urządzeniu ułów na nowe sposoby. Nie mało w przedmiotach tych jest dzieł polskich, między innemi znajdziesz wiele rad dobrych w piśmie Hr. Waleryana Dzieduszyckiego: o ulach skrzynkowych. Nie myślę także dawać ci opisu innego zupełnie, jak nasze zwykłe utrzymywania pszczół. Nadmienię ci tylko, iż jakkolwiek ule skrzynkowe mają nieoszacowane korzyści w krajach, gdzie ich pospolicie używają, to jest: we Francyi i Szwajcaryi; jednak u nas rzadko się udają, gdyż wielkiego starania dla nich potrzeba, aby pszczoły nie wymarzły przez zimę. — Te starania dla lubownika natury będą niczem, ale przedsiębrać je jako prostą gałąź gospodarstwa wiejskiego, byłoby może płonną pracą. Na Pokuciu, Podolu i Ukrainie miód z małym zachodem obficie, wielkie pasieki i ule w borach wydają; stanowi on znaczną część do -chodu właścicieli ziem. Doboru wprawdzie tam nie ma, co do gatunku miodu i wosku, ale mnogość pasiek zastępuje staranie. W częściach północnych chodują u nas pszczoły, więcej dla domowej przyjemności i tam też klimat jest za ostry, aby się skrzynkowe ule udały. Radzę ci więc stosować się do miejscowych zwyczajów co do pasieki twojej, z przydatkiem pieczołowitego starania;